Ondernemingsplan opstellen? Zo doet u dat!

Het is zonde dat veel goede ideeën nooit het daglicht zien. Bij Ageras hebben we een een passie voor het ondernemerschap en daar zien we graag meer van. De eerste stap bij het ondernemerschap is het ondernemingsplan - en daar willen we u graag bij helpen.

Start uw eigen bedrijf

Wat is een ondernemingsplan?

De definitie van het woord ondernemingsplan is niet in steen gebeiteld, maar vrijwel iedereen is het eens over de functie. Het fungeert namelijk als een bestuursdocument wanneer een onderneming net van start gaat. Het ondernemingsplan bevat meestal een samenvatting, introductie, het bedrijfsmodel, marktanalyse, financieel plan, voortgang plan en beschrijving van de organisatie. Het ondernemingsplan wordt ook wel het bedrijfsplan of business plan genoemd.

Wij zullen deze verschillende onderdelen verder toelichten en u kunt deze gebruiken als een sjabloon om zelf uw ondernemingsplan op te stellen.

Maar eerst - waarom zou u een ondernemingsplan opstellen?

Het ondernemingsplan is een document waarin wordt uitgelegd hoe een onderneming gerealiseerd gaat worden en hoe ze winst gaat maken. Het kan dienen als een document voor interne controle, maar ook als communicatiemiddel naar potentiële investeerders.

Alle serieuze ondernemers zijn gebaat bij het opstellen van een ondernemingsplan. Het zorgt ervoor dat u het bedrijfsidee op papier zet, het duidelijk formuleert, en verder nadenkt over de sterke en zwakke kanten van uw idee. Zo kunt u het idee verder optimaliseren. Zodra uw ondernemingsplan is opgesteld, kunt u ook zien of het de moeite waard is om er tijd en geld in te investeren. Als u overweegt om een zakenpartner te zoeken voor uw idee, dan kan het ondernemingsplan fungeren als een effectief medium om potentiële partners te overtuigen van uw idee.

Indeling van een ondernemingsplan

Er is geen specifieke inhoudsopgave of indeling voor een ondernemingsplan, maar hieronder vindt u een richtlijn die u kunt gebruiken om uw eigen plan op te stellen.

1. Samenvatting

Het eerste onderdeel van het ondernemingsplan schrijft u hoogstwaarschijnlijk als laatste. U kunt uw ondernemingsplan namelijk het beste beginnen met een korte samenvatting van 1 à 2 pagina’s. Hier vat u alle onderstaande onderdelen kort samen - u moet er namelijk van uitgaan dat de lezer van uw ondernemingsplan weinig tijd heeft. Vermeld de belangrijkste verkooppunten van uw onderneming en vergeet vooral niet de belangrijkste cijfers uit het financieel plan te vermelden.

2. Introductie

De introductie bevat, zoals de naam al aangeeft, een introductie van het concept, wie u bent, en waarom het idee gerealiseerd moet worden. Ook moet het doel van de onderneming besproken worden. Dit kunt u eenvoudig doen door uw visie goed te formuleren. Denkt u bij uw visie vooral aan wat uw onderneming ontwikkelt, kan aanbieden aan het publiek, de doelgroep, en voornamelijk welk probleem ze voor uw klanten zal oplossen. Het is belangrijk om vooral dit laatste goed te definiëren. Uiteindelijk is dit hetgene wat uw onderneming uniek maakt en onderscheidt van anderen.

Veel voorkomende fouten bij dergelijke introducties is het gebruik van bijvoeglijke naamwoorden als “beste”. Dit geeft aan dat u een onervaren ondernemer bent. Ook komt het vaak voor dat de doelgroep te breed is, bijv. “vrouwen” of “consumenten”. Hoe specifieker u bent in het definiëren van uw doelgroep, hoe meer u laat zien dat u uw klanten begrijpt.

3. Bedrijfsmodel

Zoals de naam al aangeeft is het bedrijfsmodel het model van uw bedrijf of onderneming. In principe is het een introductie over wat u gaat aanbieden op de markt. Denkt u hierbij aan:

  • Wat voor product of dienst gaat u leveren?
  • Wie is de klant en wat is zijn of haar budget?
  • Wie zijn de concurrenten en wat zijn hun prijzen?
  • Hoe brengt u uw product of dienst op de markt?
  • Wat is de prijs van uw product of dienst?
  • Hoe levert u uw product of dienst?

Als u deze vragen beantwoordt, kunt u een goede indicatie geven op welke manier uw onderneming waarde toevoegt op de markt.

Ontvang offertes van boekhouders

Zakenmensen bekijken samen documenten

4. Analyse van de markt

Het doel van een marktanalyse is om te bepalen in hoeverre een markt winstgevend is en om mogelijke kansen en bedreigingen te identificeren. Zo kunt u de sterke en zwakke punten van de onderneming bepalen. Een PESTEL-analyse is een methode die vaak gebruikt wordt om de externe omgeving van de onderneming op macroniveau in kaart te brengen. Het resultaat van deze analyse kan weer gebruikt worden voor het begrijpen en identificeren van zwaktes en bedreigingen als onderdeel van een SWOT-analyse.

PESTEL is een afkorting die staat voor:

  • P: Politiek
  • E: Economisch
  • S: Sociaal
  • T: Technologisch
  • E: Ecologisch
  • L: Juridisch (Legal)

PESTEL analyse

De onderdelen van deze analyse worden ook vaak “drivers-of-change” genoemd, omdat ze aangeven waar een organisatie veranderingen moet doorvoeren om competitief te blijven.

Een SWOT-analyse, of een sterkte-zwakteanalyse, omschrijft de sterke en zwakke punten van een onderneming, en de kansen en bedreigingen. Als u deze analyse in het ondernemingsplan laat zien, geeft dit aan dat u goed heeft nagedacht over de markt waarin u zich bevindt.

SWOT is een afkorting die staat voor:

  • S: Sterktes (Strengths)
  • W: Zwaktes  (Weaknesses)
  • O: Kansen (Opportunities)
  • T: Bedreigingen (Threats)

SWOT analyse

Voor deze analyse kunt u bijv. cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek gebruiken. Ook zijn er vaak interessante statistieken per sector te vinden.

Ook kunt u hier de marketingmix voor uw onderneming op papier zetten. De marketingmix bestaat uit de 5 P’s: product, prijs, plaats (distributie), promotie, en personeel. Aan de hand van deze 5 P’s kunt u duidelijk maken wat uw bedrijf uniek en herkenbaar maakt voor de buitenwereld.

5. Financieel plan

Dit is een onderdeel dat zeker niet mag ontbreken in een goed ondernemingsplan. Het in kaart brengen van de financiële situatie is voor potentiële investeerders een indicatie dat u weet waar u mee bezig bent. Ook is het voor uzelf een goed idee om de financiële situatie duidelijk op te stellen - zo weet u precies waar u aan toe bent.

Het wordt aanbevolen om vier verschillende soorten begrotingen op te stellen: 1) de investeringsbegroting, 2) de financieringsbegroting, 3) de exploitatiebegroting, en 4) de liquiditeitsbegroting. Eventueel kunt u ook nog een begroting opstellen voor uw privé-uitgaven, zodat u zeker weet dat u rond kunt komen zonder de onderneming in gevaar te brengen.

5.1 De investeringsbegroting

Een investeringsbegroting is een indicatie van hoeveel geld u minimaal nodig heeft om succesvol met uw onderneming te kunnen starten. Het is verstandig om hierbij minstens een jaar vooruit te kijken, zodat u ook in de nabije toekomst niet plotseling voor verrassingen komt te staan.

Een investeringsbegroting kunt u het beste opdelen in vaste activa en vlottende activa. Vaste activa zijn bedrijfsmiddelen voor een lange termijn, zoals een computer, een bedrijfsauto, etc. Op deze goederen moet u afschrijven volgens de regels van de Belastingdienst. Vlottende activa zijn bedrijfsmiddelen die korter dan een jaar in uw bedrijf zullen zijn, zoals voorraden en debiteuren. Ook zogenoemde openingskosten die u maakt voor u begint met het maken van omzet vallen onder vlottende activa. Hierbij moet u denken aan visitekaartjes, notariskosten, advieskosten, etc.

Om een zo nauwkeurig mogelijke investeringsbegroting op te stellen is het een goed idee om deze te onderbouwen met offertes. Als u meerdere offertes aanvraagt bij verschillende leveranciers, dan krijgt u een goed overzicht van de kosten én kunt u een goede keuze maken. Ook raden we u aan om onvoorziene kosten mee te nemen in de begroting.

Ontvang financieel advies

5.2 De financieringsbegroting

In uw investeringsbegroting heeft u vermeld wat u precies nodig heeft om goed met u bedrijf van start te gaan. In de financieringsbegroting staat hoe u deze investeringen gaat financieren. Hierbij  heeft u twee opties: eigen en vreemd vermogen.

Eigen vermogen is het geld dat u zelf inbrengt om de investeringen te financieren - zoals bijv. uw spaargeld. Ook bedrijfsmiddelen die u zelf al heeft aangeschaft, zoals een bedrijfsauto of computer, vallen onder het eigen vermogen. Ook leningen die u ontvangt van familieleden of andere derden vallen onder het eigen vermogen. Richt u uw bedrijf op met een vennoot in de vorm van een vof? Dan is de totale inbreng van u beiden het eigen vermogen van de onderneming. Bij een bv is de opsomming van de inbreng van alle aandeelhouders het eigen vermogen.

Vreemd vermogen wordt ook wel “schulden” genoemd. Het vreemd vermogen bestaat uit geld dat aan u is geleend door zakelijke partijen, zoals banken of leveranciers. Hier maakt u onderscheid tussen de korte en de lange termijn. Bij schulden op de korte termijn moet u denken aan rekening-courant krediet of crediteuren. Bij schulden op de langere termijn kunt u denken aan een hypotheek of een andere lening die langer loopt dan 1 jaar.

Hoewel u in principe zelf kunt bepalen hoe u de financiering van uw onderneming inricht, is het een goed idee om te streven naar een inbreng van eigen vermogen van minstens 30%. Dit heeft te maken met de solvabiliteit van uw onderneming - de verhouding van uw eigen vermogen ten opzichte van het totaal benodigde vermogen. De solvabiliteit van uw onderneming geeft aan in hoeverre u de schulden op de lange termijn kunt voldoen.

Man ondertekent documenten

5.3 De exploitatiebegroting

De exploitatiebegroting is de begroting die u maakt om te bepalen of u winst of verlies gaat maken. In deze begroting moet u de verwachte omzet en de verwachte kosten onder elkaar zetten, om zo tot de verwachte winst of verlies te komen. Het is belangrijk dat u deze begroting realistisch opstelt - maak het niet mooier dan het is! Ook is het een goed idee om een aantal verschillende scenario’s door te rekenen. U stelt een exploitatiebegroting door het volgen van deze 5 simpele stappen:

  1. Bepaal uw verwachte omzet;
  2. Bepaal de inkoopkosten en trek deze van de omzet af. Dit zijn de kosten die direct verbonden zijn aan uw omzet. De uitkomst hiervan is de brutowinst.
  3. Tel alle overige gemaakte kosten bij elkaar op. Vergeet niet dat u ook afschrijvingen van uw vaste activa hierbij mag optellen. Dit wordt ook wel de overhead van uw onderneming genoemd. Deze overhead trekt u van uw brutowinst af.
  4. Vervolgens vermindert u dit bedrag met de belastingen die u nog moet betalen.
  5. Het bedrag dat u overhoudt is uw winst of verlies.

Let hier op dat u de bedragen exclusief btw gebruikt. Bent u van plan om personeel in dienst te nemen? Houd er dan rekening mee dat de kosten van personeel ongeveer 30% hoger liggen dan het brutosalaris. Dit komt door pensioen- en verzekeringskosten die u als werkgever verplicht bent om te betalen.

5.4 De liquiditeitsbegroting

Een liquiditeitsbegroting brengt in beeld of u voldoende geld in kas heeft. In deze begroting zet u hoeveel geld uw onderneming maandelijks ontvangt en uitgeeft. Dit is handig, omdat u dan een inzicht heeft in hoeveel geld u momenteel op de bank heeft, en of u dus aan uw financiële verplichtingen kunt voldoen. U kunt deze begroting opstellen in 4 eenvoudige stappen:

  1. Bepaal uw beginsaldo per de eerste van de maand;
  2. Zet voor de volgende maanden op papier wat u verwacht aan inkomsten en uitgaven (inclusief btw);
  3. Bekijk of er voor bepaalde maanden een overschot of tekort is;
  4. Als u een tekort vindt, onderneem dan op tijd actie en zorg indien nodig voor aanvullende financiering.

Houd bij het opstellen van deze begroting rekening met de betalingstermijn van particulieren en bedrijven. Vaak betalen uw klanten u niet meteen. Houd ook rekening met de aangifte en betaling van de BTW.

6. Voortgang plan

In dit onderdeel van het ondernemingsplan kunt u omschrijven welke activiteiten voltooid moeten worden tijdens de opstartfase en door wie. Ook het “waarom” is goed om hier te vermelden. Het voortgang plan is een overzicht van het werk dat u van plan bent uit te voeren, met een korte en schematische beschrijving van de taken.

Het voortgang plan kan u op basis van de volgende drie punten opzetten:

  1. Een beschrijving van een probleem en de daaraan gerelateerde taken;
  2. Wanneer, hoe, en door wie deze taken uitgevoerd moeten worden;
  3. De termijn waarop de taken voltooid moeten zijn.

Handdruk

7. Beschrijving van de organisatie

Ten slotte is het belangrijk om in het ondernemingsplan de organisatie van de onderneming te schetsen. Potentiële investeerders zijn namelijk vaak geïnteresseerd in de mensen die onderdeel zijn van de organisatie. U kunt hier dus de leden van uw team beschrijven en hun functie of, als u zelf de enige medewerker bent, wat dieper ingaan op uw eigen competenties.

U kunt de volgende punten hier vermelden:

  • De rechtsvorm van de organisatie
  • Benodigde vergunningen en wettelijke eisen
  • Hoe de administratie wordt bijgehouden
  • De medewerkers, hun competenties, en functies
  • Mogelijke adviseurs, partners, investeerders, etc.
  • Vestigingsplaats

Vind hier uw boekhouder

Posted: 31 Jan, 2018

Joyce van Leuven

Lees meer van deze auteur

De bloggers van Ageras geven geen persoonlijk advies met betrekking tot financiële of juridische aangelegenheden - daarvoor kunt u beter een boekhouder inschakelen. Laat ons weten wat u precies zoekt, en wij sturen u zo snel mogelijk - en helemaal gratis - 3 vrijblijvende offertes van boekhouders in uw buurt.