Artiesten, podiumkunsten en de btw: hoe zit het?

Als artiest of kunstenaar kunt u te maken krijgen met alle mogelijke btw-tarieven: 21%, 9% en in sommige gevallen zelfs 0% of vrijstelling. Maar hoe zit dit nou precies? Wat valt er allemaal onder podiumkunsten? En wat is de artiestenregeling? Wij zochten het voor u uit!

Vind hier uw boekhouder

Welk tarief gebruik ik wanneer?

In principe zijn alle prestaties van artiesten belast met het 21%-tarief. In enkele gevallen kunt u als artiest echter een lager tarief hanteren. Het 9%-tarief is bijvoorbeeld van toepassing als u optreedt als uitvoerend kunstenaar en hierbij een artistieke prestatie verricht.

Het 9%-tarief wordt dus toegepast bij vrijwel alle optredens, ofwel podiumkunsten: voor publiek, voor camera’s, en voor geluidsopnames. Dit geldt dus voor dansers, acteurs, muzikanten, en andere artiesten die optreden, maar ook voor kunstenaars die bijvoorbeeld sneltekeningen maken bij evenementen. Het maakt dus niet uit of u het optreden live in een theater doet of u opnames maakt voor een CD (let wel op dat de verkoop van die CD echter wel weer belast is met het 21%-tarief). Zolang de artistieke prestatie dus een direct of indirect optreden is, is het 9%-tarief van toepassing.

Wel is het hierbij belangrijk om rekening te houden met de uitzonderingen op deze regel. Bent u bijvoorbeeld een acteur en doet u mee aan een spelprogramma? Of presenteert u een televisieprogramma? Dan treedt u voor de Belastingdienst niet op als artiest en is dus het 21%-tarief van toepassing. Diensten van regisseurs, geluidstechnici of fotomodellen worden door de Belastingdienst ook niet als optreden gezien. Ook als u bijvoorbeeld als dirigent een repetitie leidt of als pianist een koorrepetitie begeleidt is er geen sprake van een optreden als artiest. Hier moet u dus ook het 21%-tarief gebruiken. Let wel op dat dit niet hetzelfde werkt voor muzikanten. Krijgt u betaald voor repetities die als uiteindelijk doel een optreden hebben? Dan mag u wel gewoon het 9%-tarief toepassen.

Let goed op wanneer u welk tarief moet gebruiken en laat u niet dwingen om het lagere tarief toe te passen als u daar niet zeker over bent. Als de Belastingdienst uiteindelijk bepaalt dat u tóch het 21%-tarief had moeten toepassen, moet u dat later nog bijbetalen en kan u zelfs een boete ontvangen. De kans dat u dit achteraf nog op een opdrachtgever kunt verhalen is vaak zeer klein.

Soms kunt u ook een 0%-tarief in rekening brengen. Dit is echter alleen het geval als u een optreden verzorgt in het buitenland. Ook hier moet u wel weer opletten, zeker als muzikant. Als uw boeking voor het buitenlandse optreden namelijk verloopt via een Nederlands tussenpersoon, dan moet u gewoon het 9%-tarief in rekening brengen.

Wanneer is er sprake van vrijstelling?

In sommige gevallen kan er sprake zijn van vrijstelling van de btw. Hier zitten vaak een aantal voorwaarden aan verbonden. Hoewel vrijstelling misschien aantrekkelijk lijkt, werkt dit niet per se altijd in uw voordeel.

Kunstonderwijs

Kunstonderwijs aan leerlingen jonger dan 21 jaar is vrijgesteld van btw. Onder kunstonderwijs valt muziekonderwijs, dansonderwijs, drama-onderwijs, beeldende vorming, en circustechnieken. Alleen op deze laatste is nog een andere uitzondering mogelijk. Als u lesgeeft in circustechnieken kunt u namelijk kiezen of u vrijgesteld wilt worden van de btw. U mag dan de btw die u heeft betaald over inkopen of andere kosten ook niet aftrekken in uw aangifte. U moet hier dus altijd bekijken wat financieel voor u het voordeligst is.

De leeftijdsgrens van 21 jaar is hierbij wel belangrijk. Geeft u les aan leerlingen ouder dan 21? Dan moet u gewoon het 21%-tarief heffen. Wordt een van uw leerlingen gedurende het cursusjaar 21? Dan loopt de vrijstelling voor dat jaar nog door. Hierna moet u het 21%-tarief toepassen.

Geeft u kunstonderwijs aan leerlingen van zowel boven als onder de 21 jaar? Dan mag u dus maar van een deel van uw kosten de btw aftrekken. Dit doet u proportioneel aan uw omzet. Is deze bijvoorbeeld €10.000, waarvan €4.000 afkomstig van leerlingen boven de 21 jaar? Dan mag u maximaal 2/5e van uw btw aftrekken als voorbelasting.

Componisten, schrijvers, cartoonisten en journalisten

Ook voor componisten, schrijvers, cartoonisten, en journalisten zijn bepaalde werkzaamheden vrijgesteld van btw. Dit is voornamelijk het geval wanneer deze niet commercieel gefocust zijn. Denk hierbij bijvoorbeeld aan een schrijver die schrijft voor gedrukte publicaties met daarin zijn eigen gedachtegoed - 9%. Als dezelfde schrijver echter zakelijke of reclameteksten zou schrijven, moet hierover 21% btw worden betaald.

Voor zowel componisten als journalisten zijn alle activiteiten vrijgesteld van btw, zolang deze in het eigen vakgebied plaatsvinden. Net als bij andere artiesten is het optreden van bijvoorbeeld een journalist in een televisieprogramma gewoon belast met 21% btw.

(Journalistieke) cartoonisten mogen zelf kiezen of zij gebruik maken van de vrijstelling. Hier staat wel tegenover dat er dus ook geen btw mag worden afgetrokken als voorbelasting. Het is dan belangrijk om te bekijken wat financieel in uw voordeel werkt.

Wat is dan de artiestenregeling?

Als laatste is er ook nog de artiestenregeling. Van deze regeling kunt u gebruikmaken als u geen ondernemer voor de btw wilt zijn. U hoeft in dit geval geen btw over uw inkomsten in rekening te brengen. Daar staat dan wel weer tegenover dat u ook geen btw over uw uitgaven mag aftrekken. Net als eerder al gezegd, moet u dus goed overwegen of gebruikmaken van de artiestenregeling uiteindelijk financieel voordeliger voor u uitpakt. Vaak is deze regeling vooral voor beginnende artiesten of hobbyisten zeer gunstig.

Met de artiestenregeling kunt u er dus voor kiezen om uw opdrachtgever loonheffingen en premies te laten betalen over uw inkomsten. In die zin bent u dus voor een korte periode in loondienst bij uw opdrachtgever. In dit geval moet u uw opdrachtgever een zogenoemde gageverklaring laten invullen.

Bij het gebruik van een gageverklaring mag €163 onbelast aan u worden uitbetaald. Dit bedrag geldt per optreden en voorkomt dat er na het aftrekken van de belasting bijna niets van de vergoeding meer overblijft. Als het ware is deze €163 een soort onkostenvergoeding. Houd er dus rekening mee dat u uw bonnetjes bewaart: u weet nooit wanneer u deze moet tonen aan de Belastingdienst. Heeft u aan het eind van het jaar meer gage ontvangen dan dat u onkosten heeft gemaakt? Dan moet u dit resterende bedrag opgeven als “inkomsten uit overige werkzaamheden” bij de aangifte inkomstenbelasting.

Om gebruik te maken van de artiestenregeling moet u voldoen aan drie voorwaarden:

  • U brengt nooit btw in rekening;
  • U maakt geen gebruik van een VAR-wuo (Verklaring arbeidsrelatie winst uit onderneming) of een VAR-dga (Verklaring arbeidsrelatie directeur-grootaandeelhouder);
  • Uw optredens vinden in Nederland plaats.

Bent u artiest en heeft u hulp nodig bij uw administratie? Vraag dan via Ageras gratis en vrijblijvend 3 offertes aan van boekhouders bij u in de buurt!

Ontvang gratis offertes

Posted: 08 Jun, 2018

Joyce van Leuven

Lees meer van deze auteur

De bloggers van Ageras geven geen persoonlijk advies met betrekking tot financiële of juridische aangelegenheden - daarvoor kunt u beter een boekhouder inschakelen. Laat ons weten wat u precies zoekt, en wij sturen u zo snel mogelijk - en helemaal gratis - 3 vrijblijvende offertes van boekhouders in uw buurt.